Kuzey Makedonya’nın kültür ve sanat hayatına yön veren önemli isimlerden, ödüllü sanatçı Prof. Dr. Bedi İbrahim, 2025 yılında ülkenin en prestijli kültür ve sanat ödüllerinden biri olan Aziz Kliment Ohridski Devlet Ödülü’ne layık görüldü. Yeniden Birlik Haber sitesi için özel olarak yaptığı söyleşide, kırk yılı aşan sanat ve eğitim yolculuğunu, üretim süreçlerini ve kültürel belleğe dair düşüncelerini detaylarıyla paylaştı.
Prof. Dr. Bedi İbrahim için bu ödül, bireysel bir başarıdan çok uzun yıllara yayılan emeğin ve sanatın devlet nezdinde onaylanması anlamı taşıyor. Sanatçı, “Aziz Kliment Ohridski çok yönlü bir şahıs. Sadece dini bir şahıs değil, Kiril alfabesinin çalışanlarından biri. Böyle köklü bir kültürel figürün adına verilen bu ödül benim için büyük gurur kaynağıdır” dedi.
Ödül töreninin Kuzey Makedonya Meclisi’nde, devlet protokolüne uygun şekilde disiplinle gerçekleşmesi sanatçı için ayrı bir önem taşıdı. Protokol ortamlarından uzak durduğunu belirten İbrahim, törendeki düzenin ve profesyonelliğin kendisine umut verdiğini söyledi. “Devlet kurumlarında hâlâ bir düzen var. Bu da geleceğe dair bir işaret” ifadelerini kullandı.
Sanat yaşamına 1984 yılında başlayan Bedi İbrahim, 40 yıllık üretim serüveninin bir devamı olarak gördüğü bu ödülün, yeni bir başlangıç değil, uzun soluklu sürecin bir tasdiki olduğunu belirtti. “Sanatçı son nefesine kadar sanatçıdır, çalışmaya devam eder” diyen İbrahim, 2002 yılından bu yana üniversitelerde profesör olarak sanat eğitimi verdiğini de vurguladı.
1985-1995 yılları arasında Makedonya sanatında önemli dönüşümlerin yaşandığını hatırlatan sanatçı, bu dönemin postmodern, interaktif ve soyut akımlara açık bir dönem olduğunu söyledi. “O yıllarda Makedonya resim sanatında kalıcı izler bıraktık” diyen İbrahim, sanat ve eğitimin birbirinden ayrılmaz olduğunu ifade etti.
Sanatçının Balkan ve Anadolu kültüründen beslenen çok katmanlı sanatsal mirası, doğu kültürüne olan tutkusu ve özellikle Türkiye’ye hayranlığı ile şekilleniyor. Mimar Sinan ve Kapadokya üzerine yaptığı araştırmalar sanatında temel referans noktaları arasında yer alıyor.
Doğayı en büyük atölyesi olarak gören İbrahim, özellikle Prespa bölgesini sıkça ziyaret ederek doğadan esinleniyor. “Issız vadilerde karınca, böcek, kelebek ve kuşları takip etmek üretimime yansıyor” diyor.
Balkan coğrafyasındaki kültürel çeşitliliğin çatışma değil, uyum ve harmoni getirdiğine inanan sanatçı, her medeniyetin kültüre kattığı değerleri sanat aracılığıyla bir basamak üst seviyeye çıkarmanın önemine dikkat çekiyor.
Sanatının sembollerinden kuşlar, kapılar, eşikler, aile ağaçları özgürlük ve yaşamı temsil ediyor. İbrahim, “İlk çalışmalarımda kuşları, kapıları kullandım. Bunlar özgürlüğün simgeleri” diye açıklıyor.
Üsküp Türk Çarşısı’nda yaşanan dönüşümün kültürel bellek açısından geri dönülmez bir kayıp olduğunu vurgulayan sanatçı, yanlış malzeme kullanımı ve plansız müdahalelerin tarihsel dokuyu zedelediğini belirtti.
Prof. Dr. Bedi İbrahim’in sanat yolculuğu, Balkanlar’dan Anadolu’ya, doğadan kente uzanan zengin ve çok katmanlı bir kültürel hafıza alanı oluşturuyor. Aziz Kliment Ohridski Devlet Ödülü ise bu uzun yolculuğun sadece bir durağı olarak görülüyor. Asıl miras ise, sanatçının inşa ettiği kültürel belleğin genç kuşaklara ilham olarak aktarılmasıdır.